PROBLEMY  NABORZEŃSTWA

W LATACH 1939 – 1990

 

         Jesienią 1939 roku przybył do naszej parafii ks. Jan Malik jako proboszcz. Przybył z Namestowa gdzie był proboszczem przez 7 lat . Posiadał parę ładnych koni , przywiózł ziarno siewne i sprzęt rolniczy . Mieszkaniec naszej wsi Stefan Warciak został pachołkiem na plebani . Gospodynią domową była dziewczyna lat 25 o imieniu Magda . W roku 1940 przybył do naszej parafii katecheta ks. Stefan Śmihel . Ks. biskup w roku 1942 przeniósł ks. proboszcza Malika do parafii Hrboltowa .

         Administratorem parafii został dotychczasowy katecheta ks. Stefan Śmihel . Ks. Śmihel był człowiekiem bardzo spokojnym , dobrym kaznodzieją i bardzo lubianym przez parafian . W czerwcu 1943 roku ks. Śmihel zostaje przeniesiony do parafii Nawot na stanowisko proboszcza . W tym czasie przychodzi do naszej parafii ks. Paweł Sobko jako proboszcz . Ks. Sobko od roku 1938 przebywał w wojsku jako kapelan , a ostatni rok udzielał posługi żołnierzom słowackim walczącym na froncie wschodnim . Wyjechał z Podwilka w roku 1945 .

         Do naszej parafii w roku 1945 przychodzi ks. Jan Rychlik jako proboszcz. Spotkał się tu z bardzo trudnymi warunkami . Plebania była pusta , nie było stołu , szafy , krzeseł , łóżka . Wymienione rzeczy zostały spalone w piecu , gdyż żołnierze rosyjscy przebywali na plebani przez 9 tygodni . Kościół był zrujnowany , wieża kościelna dziurawa jak sito , a na wieży ślady krwi jako pozostałości po niedawnych walkach . Wewnątrz w kościele po pożarze w roku 1932 prawie nic nie zrobiono . Brakowało szat liturgicznych . Jak wiadomo w latach 1920 – 1939 mieszkańcy wsi żyli w biedzie , nie mieli pieniędzy na remont kościoła . W latach 1939 – 1945 ludność żyła dobrze , lecz w tym czasie przez pięć lat było trzech proboszczów . Wiadomo , że taka rotacja kadr do dobrego nie doprowadzi . Przyjechał ojciec ks. proboszcza i doprowadził krowę, która stała się żywicielką proboszcza i jego gospodyni . W roku 1946 znów przyjechał ojciec ks. proboszcza i wraz z moim ojcem kupili na jarmarku w Jabłonce klacz gniado – łysą , a kościelny Augustyn Knechta obrabiał część gruntu plebańskiego i wszyscy wspólnie z tego się utrzymywali . Proboszcz miał duże trudności w nauczaniu religii . Na Psiarnię i do Podsarnia chodził pieszo . Do Harkabuza furmanki podstawiano nieregularnie , przeważnie raz w miesiącu. Ludność słowacka czuła nienawiść do księdza Polaka .

         Zdarzył się również w kościele taki incydent , że organista grał polskie pieśni , a ludność swoim głosem zagłuszyła organy i śpiewała pieśni słowackie . W tym czasie dużo ludzi nie chodziło do kościoła , ani do spowiedzi , byli to bardzo twardzi Słowacy . Ta gorączka narodowościowa powoli słabła . W roku 1948 doszło do remontu kościoła , wieża została pokryta nowymi gontami , a kościół został częściowo otynkowany . Na ten cel odbyła się w szkole koło kościoła w okresie wakacji wielka zabawa taneczna , którą obsługiwali Słowacy. Zysk był bardzo duży , było wielu kawalerów z Orawki , Jabłonki , Chyżnego i Zubrzycy . Powoli stopniowo sytuacja narodowościowa w stosunku do proboszcza normowała się . Z szatami liturgicznymi w dalszym ciągu było beznadziejnie .

         Ks. proboszcz zapowiedział , że w czerwcu 1953 roku odbędzie się w naszej parafii bierzmowanie . Z pomocą w tym zakresie przyszła tutejsza Wspólnota Urbarialna , która w kwietniu 1953 roku zakupiła jeden piękny ornat, dwie kapy do odprawiania nieszporów – zieloną i fioletową , oraz chorągwie czarne służące do pogrzebu zmarłego . Wymienione szaty zakupione zostały od sióstr Felicjanek w Krakowie za kwotę 16 000 złotych .

W czerwcu 1953 roku przybył do naszej parafii ks. biskup Franciszek Job , który udzielił wierzącym sakramentu bierzmowania . W tej uroczystości wzięło udział bardzo dużo parafian , gdyż poprzednie bierzmowanie odbyło się w roku 1938 , które udzielił ks. biskup Stanisław Rozpond .

         W roku 1954 wnętrze kościoła zostało odmalowane , lecz farba była bardzo złej jakości i wkrótce kościół był taki jak przed malowaniem . Spór narodowościowy stopniowo wygasał , coraz więcej wierzących przychodziło do kościoła . Ks. proboszcz był dobrym kaznodzieją , lecz po trzynastu latach żmudnej i ciężkiej pracy na własną prośbę wyjechał do Bielska – Białej . Był to rok 1958 .

         Wkrótce przybył do naszej parafii ks. Józef  Czekaj ( później kanonik ). Pierwsza decyzja nowego proboszcza była likwidacja śpiewu słowackiego w kościele . Sprawa ta przebiegła zupełnie łagodnie , nie było żadnych protestów . Ks. proboszcz rozpoczął generalny remont kościoła . W roku 1961 została zrobiona nowa więźba na kościele i kościół został pokryty eternitem . wspólnota Urbarialna ofiarowała 120 m ³ drzewa , a koszty remontu pokryli wierzący . Stwierdzono , że w górnej części kościoła są odchylenia i kościół został ankrowany . Zrobiono nowe ławki z jesionu boazerie , piękne okna , parking i ogrodzenie . Przeprowadzono konserwacje stacji drogi krzyżowej , odremontowano boczne wejście do kościoła i w roku 1979 odnowiono wnętrze kościoła .

         W roku 1963 kościół został zelektryfikowany , a później zostały zakupione piece elektryczne w celu ogrzania kościoła . W roku 1977 została gontami pokryta wieża kościelna . Co do gospodarczych budynków , to stare budynki z drzewa postawione przed I wojną światową zostały rozebrane , a pozostawiono nowe . Plebania też była częściowo remontowana ( pokrycie dachu ) .Ks. proboszcz prowadził gospodarstwo rolne , posiadał 3 krowy i jałówkę , kury , gęsi , indyki i kaczki . Utrzymywał gospodynię i kucharkę . Konia ani ciągnika nie posiadał . Był człowiekiem bardzo spokojnym , lecz kazania były znacznie słabsze w stosunku do jego poprzednika . Zmarł 8.III.1981 roku , pochowany na cmentarzu u „ sosków ” .

         Wkrótce przybył do naszej parafii ks. Wojciech Jakubiec . Pierwsze kazanie było porywające i długo wierni dyskutowali na ten temat . Ks. proboszcz jest dobrym kaznodzieją , wierzący pilnie słuchają jego kazań . Podczas nabożeństwa na końcu roku 1982 ks. proboszcz powiedział „przeżyliśmy wspólnie cały rok w jednym obozie koncentracyjnym ”. Proboszcz podtrzymywał na duchu wierzących w okresie stanu wojennego wygłaszając płomienne kazania . Ks. proboszcz pragnął postawić nową plebanię za kościołem . Ponieważ był to okres zbliżony do stalinizmu napotkał na trudności w uzyskaniu ( parceli ) pozwolenia na budowę . Trudności te jednakże pokonał i w latach 1984 – 1985 plebania została postawiona i wykończona . Podczas budowy pomagali wierni z naszej parafii . Pomoc miała formę rzeczową i finansową .

         W roku 1986 ks. proboszcz kupił budynek mieszkalny wraz z parcelą na punkt katechetyczny . Wierzący wspólnie go wyremontowali i służy do nauki religii na Psiarni . Ks. proboszcz nabył ładne konfesjonały i dużo szat liturgicznych . Zostały również rozbudowane i wyremontowane organy , oraz zrobiono nowe schody na wieżę kościelną .

         W roku 1988 staraniem ks. proboszcza została zakupiona blacha miedziana na pokrycie całego kościoła . Koszty zakupu blachy pokryli parafianie , jak również Wspólnota Urbarialna ofiarowała na ten cel jeden milion złotych .

         W roku 1989 została pokryta blachą miedzianą główna wieża na kościele , a w rok później został wykonany generalny remont małej wieży . Podczas remontu kościoła został wymieniony krzyż podwójny na pojedynczy . Ów podwójny krzyż był symbolem świętych Cyryla i Metodego , którzy z Grecji przybyli na Czechy i Morawy by chrystianizować te ziemie . Oprócz szerzenia wiary uczyli oni miejscową ludność czytania i pisania , co na tamte czasy było wyrazem ich postępowości . Wywarli oni taki przemożny wpływ , że po dziś dzień kościoły Czech , Moraw a także i Słowacji zwieńczone są symbolem tych świętych – podwójnym krzyżem . Z żalem należy odnotować , że na Górnej Orawie znika ten symbol św. św. Cyryla i Metodego , gdyż dzięki nim i ta ziemia przyjęła wiarę Chrystusową . Święty Cyryl i Metody przybyli do Czech w roku 863 .

 

         Spis księży proboszczów parafii Podwilk w latach :

1.     1687 – 1694 Jan Kolkowić

2.     1694 – 1696 Stanisław Podsklanski

3.     1696 – 1705 Jan Kolkowić (po raz drugi)

4.     1705 – 1723 Stanisław Wilczek

5.     1723 – 1737 Jan Grotowski

6.     1737 – 1749 Jakub Sprencel

7.     1749 – 1761 Franciszek Barinka

8.     1761 – 1776 Michał Bergam

9.     1776 – 1801 Matuś Trstanski

10.  1801 – 1802 Alexius Nedecki

11.  1802 – 1811 Michał Smetana

12.  1811 – 1831 Józef Simrak

13.  1831 – 1844 Michał Hancko zmarł w Podwilku ,pochowany w krypcie

14.  1844 – 1858 Matej Waśko

15.  1858 – 1890 Wendelin Banoczy zmarł w Podwilku 6.III.1896 pochowany na cmentarzu „ makuskim ”

16.  1890 – 1927 Jan Schelling

17.  1927 – 1939 Jan Góralik

18.  1939 – 1942 Jan Malik

19.  1942 – 1943 Stefan Śmihel

20.  1943 – 1945 Paweł Sobko

21.  1945 – 1958 Jan Rychlik

22.  1958 – 1981 Józef Czekaj

23.  1981 – 1995 Wojciech Jakubiec

24.  1995 -           Kazimierz Gunia

 

Spis księży rdzennych mieszkańców Podwilka

 

Jan Kolkowić ur. W roku 1661 – święcenia kapłańskie otrzymał 22.VI.1686

Jan Grotowski ur. 1684 r. święcenia kapłańskie otrzymał w roku 1709

Adam Wilczek ur. 1705 święcenia kapłańskie otrzymał 7.XI.1729

Józef Simrak podwilczański rodak był proboszczem w Podwilku w latach 1811- 1831 wice archidiakon ćestny kanonik , radca św. Stolice . Zmarł w Podwilku w r. 1831 pochowany w kościele w sanktuariu .

Ignacy Stopka ur. 1815 roku święcenia kapłańskie otrzymał w roku 1838 , zmarł 14.X.1874 r.

Wendelin Banoczy ur. 23.X.1826 święcenia kapłańskie otrzymał 8.VIII.1852

Stefan Wilczek ur. w roku 1828 święcenia kapłańskie otrzymał 1855 roku

Matuś Warzeli ur. 28.II.1821 roku święcenia kapłańskie otrzymał 28.IV.1848. W roku 1868 wice archidiakon i szkolny inspektor Górnej Orawy

Józef Bonk ur. 31.VII.1858 roku święcenia kapłańskie otrzymał 24.VI.1881. Zmarł nagle w roku 1918 był proboszczem w Lipnicy Wielkiej

Florian Kapuściak ur. 13.IX.1933 święcenia kapłańskie otrzymał 14.IX.1956

Wendelin Ryś ur. 12.VI.1935 święcenia kapłańskie otrzymał 11.VI.1959

Karol Kapuściak ur. 10. IV.1945 świecenia kapłańskie otrzymał 17.06.1972

Stanisław Koziana ur. 18.VII.1946 święcenia kapłańskie otrzymał ?

Józef Kapuściak ur. 25.XI.1950 święcenia kapłańskie otrzymał 31.V.1975

Dariusz Puchała ur.16.VIII.1963 święcenia otrzymał ?